γκομενάκια
Ζούμε στην εποχή των ελευθεριών και όχι των απαγορεύσεων και οι κανόνες στις ανθρώπινες σχέσεις δεν επιβάλλονται με νόμους και ποινές αλλά με τις αντιλήψεις για το τι είναι σωστό και πρέπον οι οποίες κάθε άλλο παρά αποτελούν ελεύθερη επιλογή και προϊόν παιδείας και διαφώτισης αφού ρυθμίζονται από το κοινωνικό σύστημα στο οποίο ζούμε που καθορίζει τι είναι καλό και τι κακό για την επιβίωσή του. Σε ένα σύστημα εκμετάλλευσης σαν κι αυτό του καπιταλισμού όπου μαθαίνουμε πως είναι λογικό και φυσικό κάποιοι να κατέχουν και κάποιοι όχι, κάποιοι να είναι εκμεταλλευτές και κάποιοι εκμεταλλευόμενοι, είναι φυσικό οι σχέσεις να αντανακλούν την ίδια ανισότητα και εκμετάλλευση.
Πως λοιπόν βλέπουμε τις σχέσεις στην εποχή της ελεύθερης έκφρασης και επιλογής, της σεξουαλικής απελευθέρωσης; Η πλούσια ερωτική ζωή αποτελούσε πάντα τιμή και καμάρι για τον άνδρα. Η πλούσια ερωτική ζωή της γυναίκας εξακολουθεί να είναι ταμπού. Η εξαίρεση επιβεβαιώνει τον κανόνα. Φυσικά και δεν αποκαλούμε πουτάνα τη φίλη μας που χαίρεται ελεύθερα τον έρωτα και διαλέγει όποιον γουστάρει και όποτε δε γουστάρει την κάνει αλλά δε θα το δεχόμασταν αυτό για τη δική μας γκόμενα ή θα λέγαμε και μια κουβέντα στη φίλη μας μήπως το παρακάνει και «άντε να βρεις κανα καλό παιδί να ταιριάξετε» κτλ.
Φυσικά για τους άνδρες μια τέτοια εξέλιξη αποτελεί θείο δώρο. Τέρμα το ψήσιμο, τα ραντεβού, η μαλακία μέχρι να ενδώσει, η φιλολογία για το τι θέλει μια γκόμενα και πως να τη ρίξεις στο κρεβάτι. Το σεξ είναι εκεί έξω και τα γκομενάκια είναι περισσότερο πρόθυμα από ποτέ να το δώσουν χωρίς περιστροφές, χωρίς τραβήγματα, χωρίς πολλή προσπάθεια. Κι όταν πια τα σώματα εξαντληθούν και η συνήθεια έρχεται να αντικαταστήσει την αρχική μαγεία και παραφροσύνη, πάμε για άλλα. Και το καλύτερο: δε χρειάζονται μελοδραματισμοί. Όλα γίνονται συνεναιτικά. Το ζητούμενο λοιπόν είναι το σεξ και πως θα το απολαύσουμε χωρίς περιορισμούς και με όσο το δυνατόν λιγότερες απώλειες. Και να μη γελιόμαστε, άνδρες και γυναίκες θέλουν το ίδιο. Οπότε μάλλον κανένα πρόβλημα.
Η πλούσια ερωτική ζωή ήταν πάντα προσόν και επιδίωξη για τον άνδρα. Για χρόνια δε μπορούσε να την κατακτήσει χωρίς παράπλευρες απώλειες: Τι γίνεται αν με τυλίξει; Ξέρεις τώρα τις γυναίκες έχουν τον τρόπο τους να σε ντύσουν γαμπρό. Ποιος μπαίνει τώρα στη διαδικασία να φλερτάρει, δωράκια, έξοδοι, υποσχέσεις, πράγματα που μια γυναίκα γουστάρει, δεσμεύσεις, να κάνουμε πράγματα μαζί, να γνωρίσω τις φίλες της, να ακούσω τα προβλήματα με τη φίλη της, άντε πάλι με την περίοδό της. Γενιές γυναικών μεγάλωναν για να γίνουν σύντροφοι και μητέρες οπότε το σεξ είχε πάντα το τίμημά του.
Μια πρώτη λύση στο πρόβλημα αυτό πρόσφερε και συνεχίζει να προσφέρει η «χαζή ξανθιά». Η χαζή ξανθιά άνδρωσε πραγματικά αλλά και φαντασιακά γενιές και γενιές μετά την πρώτη ενσάρκωσή της από την Marilyn Monroe ως αθώα, με επίγνωση της έλξης που ασκεί στους άνδρες, με ξανθά μαλλιά που παραπέμπουν σε μικρό παιδί που έρχονται σε αντίθεση με τις πλούσιες καμπύλες της, με παιδιάστικη φωνή που συνδυάζεται με τη διάθεση αποπλάνησης. Η χαζή ξανθιά απαλάσσει τον άνδρα από τις ενοχές του. Η μειωμένη αντίληψη της χαζής ξανθιάς είναι βολική για τους άνδρες καθώς μπορούν να ζήσουν τη φαντασίωση της ερωτικής οικειότητας χωρίς να περάσουν σε οποιαδήποτε συναισθηματική οικειότητα. Η χαζή ξανθιά απλά δεν ξέρει τι χάνει, είναι πολύ χαζή για να καταλάβει. Αν η χαζή ξανθιά εξακολουθεί να ζει και να βασιλεύει σε κάποιους χώρους, σε άλλους έχει αρχίσει να αναδύεται και άλλος ένας τύπος γυναίκας: τα γκομενάκια που μας απαλλάσσουν από την υποχρέωση να καταφεύγουμε στα ανέκδοτα με τις χαζές ξανθιές.
Τα γκομενάκια συχνάζουν σε πιο κουλτουριάρικους και εναλλακτικούς χώρους όπου έχουν σπάσει τα παραδοσιακά στερεότυπα για άνδρες και γυναίκες (τουλάχιστον στο θέμα του σεξ) και λίγο πολύ όλοι απολαμβάνουν την ισότητα και την ελεύθερη επιλογή. Στέκονται κριτικά απέναντι στις μυξοπαρθένες, στις σχέσεις, τις δεσμεύσεις. Όλοι τα γουστάρουν όλοι μιλάνε γι’ αυτά.
Δεν είναι χαζές, ξέρουν τι θέλουν, σιχαίνονται τις σχέσεις, τη μονιμότητα, τη μονογαμία την αποκλειστικότητα. Μπορεί κάποια στιγμή να παντρευτούν αλλά μέχρι τότε… Είναι όμορφες και φροντίζουν σχεδόν καταναγκαστικά γι’ αυτό. Ξέρουν τα πάντα για τις ανδρικές επιθυμίες και πώς να τις ικανοποιήσουν. Πώς να τρελάνουν ένα αρσενικό και πώς να το κάνουν να σφαδάζει από ηδονή. Το γκομενάκι στέκει κάπου ανάμεσα στο δίπολο παρθένα-πουτάνα. Και σίγουρα απολαμβάνει την εύνοια του ανδρικού πληθυσμού σε σχέση με τη σεξουαλική της συμπεριφορά περισσότερο από οποιαδήποτε άλλη. Και τα γκομενάκια δε χρειάζεται να τα ξορκίσουμε με ανέκδοτα γιατί αυτά δεν έχουν πρόβλημα.
Ωραία ακούγονται όλα αυτά αλλά δυστυχώς δεν υπάρχει happy end. Κι αυτό γιατί το «γκομενάκι» πρέπει να πληρώσει το τίμημα της ελεύθερης έκφρασης και επιλογής. Πριν λίγο καιρό στην Αμάρυνθο βιάστηκε από τέσσερις συμμαθητές της μια δεκαεξάχρονη Βουλγάρα. Τη σκηνή βιντεοσκοπούσε με κινητό μαθήτρια, αδελφή ενός από τους βιαστές. Η Βουλγάρα φυσικά τα ήθελε προκάλεσε κτλ. Το συμβάν κάθε άλλο παρά ακραίο είναι. Αρκεί να σημειωθεί πως σύμφωνα με εκτιμήσεις κάθε χρόνο βιάζονται στην Ελλάδα 3000 γυναίκες, μόλις 50 κατεφεύγουν στην καταγγελία και μόλις 10 δικαιώνονται. Κι αυτό γιατί στο δικαστήριο δε δικάζεται η πράξη αλλά κατά πόσο το θύμα προκάλεσε ή όχι. Γιατί σύμφωνα με τη λαϊκή δοξασία αν δεν προκαλέσεις με κάποιο τρόπο δεν πρόκειται να σου συμβεί κάτι και λίγο πολύ μια γυναίκα μπορεί να αποφύγει το βιασμό (η όλη φιλολογία περί μαθημάτων αυτοάμυνας λες και ο βιασμός είναι ευθύνη των γυναικών και όχι κάποιων ανδρών που βλέπουν τη γυναίκα σαν κρέας). Συμμαζέψου λοιπόν, βούλωσέ το και προσπάθησε την επόμενη φορά να το αποφύγεις.
Το «γκομενάκι» δεν είναι τίποτα άλλο από την πλήρη αντικειμενοποίηση της γυναίκας ως σεξουαλικό αντικείμενο πλην όμως με την συναίνεσή της. Τα ωφέλη που λαμβάνει από την ανδροκρατούμενη κοινωνία είναι πολλά επομένως γιατί να μην αποδεχθεί και να υπηρετήσει αυτόν τον ρόλο; Αν και οι απόψεις για διαφορές ανάμεσα στα δύο φύλα οφειλόμενες στη φύση έχουν καταρριφθεί στην επιστημονική βιβλιογραφία, ολο και περισσότερο ενισχύεται η «φυσική» διάκριση των δύο φύλων που θέλει άνδρες και γυναίκες διαφορετικούς. Κι αν στο επίπεδο της νόμιμης ή μόνιμης σχέσης (οικογένεια κτλ) οι ρόλοι είναι συμπληρωματικοί αλλά ίσοι (εσύ στην κουζίνα εγώ χμ χμ), στους υπόλοιπους τομείς άνδρες και γυναίκες ζουν στη διαφορετικότητά τους (γυναικεία και ανδρικά περιοδικά, ενδιαφέροντα κτλ) με μόνο κοινό σημείο επαφής το σεξ με τους όρους της ανδρικής φαντασίωσης.
Νομίζω ότι το “σεξ με τους όρους της ανδρικής φαντασίωσης” όπως λες έχει να κάνει περισσότερο με την ανάγκη της αποσαφήνισης( και μερικής εξάλειψης) της γυναικείας “επιθυμητικής μηχανής” (όπως λένε οι Deleuze-Guattari). Το σεξ με τους όρους της ανδρικής φαντασίωσης αποσκοπεί στην επιβεβαίωση της εικόνας “άνδρας (πάντα) πάνω- γυναικα (οπωσδήποτε) κάτω”. Απλά το θέμα είναι ότι ορισμένα στερεότυπα και ορισμένες εικόνεςέχουν απλώσει ρίζες σε μεγάλο βάθος (επιμένω στην ιδέα της εικόνας γιατί παίζει βασικό ρόλο στις σχέσεις των δύο φύλων) – και όλα αυτά τελικά εκδηλώνονται ως νευρώσεις (προερχόμενες για τους πάσχοντες φαινομενικά από το πουθενά).
δεν είναι ακριβώς το σεξ με όρους ανδρικής φαντασίωσης (ως αποτέλεσμα) αλλά η ίδια η διαδικασία απόκτησης ταυτότητας φύλου με βάση την ανδρική σεξουαλική επιθυμία. Κάτι που αναπτύσσεται σε κείμενα όπως το “εμπόριο γυναικών…” της Gayle Rubin (υπάρχει στο ποστ “ο άτυχος γάμος του φεμινισμού με το μαρξισμό”), τα βιβλία της Judith Butler (Gender trouble, Bodies that matter), η ιστορία της σεξουαλικότητας του Φουκώ. Προσπαθώ να δω πως αυτά συνδέονται με διάφορες κυρίαρχες εικόνες της καθημερινής ζωής που αποκτούν συγχρόνως την εντύπωση του δεδομένου (δεν αμφισβητούνται). Ευχαριστώ για την επίσκεψη.
Je vous aime
τρεις λαλουν και δυο χορευουν. Πριν βυθιστούμε στον φουκώ και τον ντελεζ μήπως να ξεπετάξουμε όλα αυτά το όμορφα στερεότυπα που ξεχειλίζουν στο κείμενο σαν κέικ που έπεσε πολύ μπέικιν πάουντερ?
διοτι είπαμε καλός ο μεταμοντερνισμός και τα μετα-κείμενα αλλά πάντα μπορείς να την πατήσεις, επειδή ποτέ δεν στηρίχτηκες στην παλιά καλή νεωτερικότητα.
είναι η ιδέα μου ή όλο το κείμενο το διατρέχει ένα σχήμα όπου το σεξ (μουνί/εμπόρευμα) είναι κάτι που το προσφέρουν οι γυναίκες στους άντρες? Κι εαν είναι η ιδέα μου γιατί πουθενά δεν αναφέρεται η ηδονή ως συστατικό του γυναικείου σεξ (εύκολου ή δύσκολου). Το εύκολο σεξ ειναι θείο δώρο μόνο για τους άνδρες? κι εάν ναι γιατί? Και για ποιο λόγο η δυσκολία της επαφής παλιότερα ήταν εμπόδιο μόνο για τους άνδρες?
Για να μην πιάσω στο στόμα μου αστεία σχήματα ανθρωπολόγων του 19ου αιώνα περί ανδρών που θέλουν να πηδούν από εδώ και από εκεί και γυναίκων που επιδιώκουν τη δέσμευση. Κι ότι αυτό το σχήμα δεν το δεχόμαστε ως κοινωνική σύμβαση (όπως τη χαζή ξανθιά) αλλά ως φυσικό νόμο?
Ειλικρινά δεν ξερω απο που να αρχίσω … αλλα ας προτείνω να ξαναδιαβάσουμε την ιστορία της κοκκινοσκουφίτσας, και πλιζ ας αφήσουμε τον φουκό για πολύ αργότερα
αυτό με το οποίο προσπαθώ να ασχοληθώ είναι το μοντέλο της κυρίαρχης σεξουαλικότητας που έχει φύλο:
που σκοτώνει χιλιάδες γυναίκες κάθε χρόνο κάνοντάς τη βία από σύντροφο (νυν ή πρώην) την πρώτη αιτία μη φυσικού θανάτου των γυναικών στην πολιτισμένη Ευρώπη. πρόσφατο παράδειγμα η γυναίκα στην Καλαμάτα.
που αφαιρεί τη σεξουαλική απόλαυση σε 150εκ γυναίκες στον κόσμο (κλειτοριδεκτομή) κάθε χρόνο γιατί γυναίκες χωρίς επιθυμία μπορούν να αφοσιωθούν στην υπηρεσία ενός άνδρα (υπάρχει σχετικό ντοκυμαντέρ από τον Εξάντα-θα βρω το λινκ).
που βιάζει γυναίκες στους πολέμους (Κονγκό και αλλού)
που ενισχύει και νομιμοποιεί το trafficking και τη δουλεία εκατομμυρίων παιδιών (κυρίως κοριτσιών) και γυναικών. με φυλακές γυναικών γύρω από στρατόπεδα και στην επαρχία (παραγγελία γυναικών σαν να πρόκειται για πίτσες).
που θεωρεί τη γυναίκα αντικείμενο (κώλο, μουνί, βυζιά κτλ) και επιβάλλει τους όρους συμμετοχής των γυναικών στο δημόσιο χώρο (ευχάριστες παρουσίες, ανθρώπινα μέλη)
που κατασκευάζει γυναίκες ως αντικείμενα (από μικρές μαθαίνουμε να είμαστε όμορφες, να αντιμετωπίζουμε τα χέρια που απλώνονται πάνω μας ή να απαντάμε στη “φυσική” και “ασυγκράτητη” ανδρική επιθυμία-πολύ πριν γνωρίσουμε τη δική μας, να απαντάμε σε κάθε πέφτουλα που επιμένει να πιστεύει πως το ότι τον βρίζεις είναι κομμάτι του παιχνιδιού κτλ κτλ)
που ανάγει όλα τα ζητήματα σεξουαλικής βίας στο χώρο του ιδιωτικού
που θεωρεί τη σεξουαλική πράξη (το γαμήσι) πράξη κυριαρχίας, εξευτελισμού και εκμηδενισμού (του αντικειμένου φυσικά).
που το αναπαράγει αυτό λεκτικά σε κάθε δημόσιο χώρο όπου γυναίκες (και άνδρες φυσικά) οφείλουν να δεκτούν αυτή τη βία γιατί όταν διαμαρτύρεσαι απομονώνεσαι ως πουριτανή, περίεργη, συντηρητική κτλ
που θεωρεί το σεξ ως κάτι που συμβαίνει ανάμεσα σε άτομα αντίθετου φύλου ενώ δαιμονοποιεί, περιθωριοποιεί και εξοντώνει (εκτός αν μπορεί να την εμπορευματοποιήσει) τη σεξουαλικότητα ανάμεσα στα άτομα του ίδιου φύλου.
που ψάχνει τους δολοφόνους της Κούνεβα σε πρώην γκόμενους ή που αρνείται να παρέμβει σε περιπτώσεις “ενδοοικογενειακής” βίας θεωρώντας που αυτό είναι ζήτημα ιδιωτικό (ενώ τα περισσότερα περιστατικά βίας συμβαίνουν μέσα στην οικογένεια και τα θύματά τους είναι στη συντριπτική τους πλειοψηφία τους γυναίκες).
να συμφωνήσω πως η ηδονή είναι συστατικό και του γυναικείου σεξ. εγώ απλά λέω πως αυτή η κοινωνία αρνείται την ηδονή για τις γυναίκες και ψάχνω να βρω γιατί. αυτό που προσπαθώ να κάνω-πέρα από βιολογικές ερμηνείες-είναι να δω την κυρίαρχη μορφή σεξουλικότας που προωθείται σε όλους τους χώρους και με όλα τα μέσα στην κοινωνία μας και καθορίζει τις ζωές μας αλλά και συνδέεται με μια σειρά από άλλα πράγματα που με μια πρώτη ματιά φαίνονται άσχετα, ασύνδετα κτλ.
υ.γ. είχα καιρό να δω το κείμενο αυτό. θα το έγραφα διαφορετικά σήμερα. ποιο σκληρά.
ευχαριστώ για το σχόλιο
για να προχωρήσεις σε αυτό το τεράστιο μανιφέστο (που ειλικρινά είναι απύθμενο) δεν νομίζεις πως πρέπει πρώτα να εξετάσεις τις δικές σου ιδέες? Να καλιμπράρεις δηλαδή τις δικές σου σκέψεις προκειμένου να διαχωρίσεις τις δικές σου προκαταλήψεις και τι αυτές σημαίνουν? Διότι ναι στον μεταμοντερνισμό έχουμε αποδεχθεί πως ο παρατηρητής αποκλείεται να μην επηρεάσει/στει από το παρατηρούμενο, αλλά αυτή η γνώση υπάρχει προκειμένου να γινόμαστε πολύ πολύ πιο προσεκτικοί στις παρατηρήσεις μας για τους άλλους.
διότι παρά τις καλές σου προθέσεις που δεν αμφισβήτησα, το κείμενο σου είναι γεμάτο προκαταλήψεις και στερεότυπα για γυναίκες και άνδρες και τολμώ να πω, προκαταλήψεις εντελώς παραδοσιακές. Κι εαν δεχθούμε ότι η παράδοση είναι ένα εν πολλοις ανδρικό κατασκεύασμα, το κείμενο σου αποτυγχάνει πλήρως να διερευνήσει μια κάποια πιο ανεξάρτητη ματιά από αυτό.
Ειλικρινά εάν το κείμενο είχε σκοπό να ορίσει και να δικαιολογήσει τη θέση σου στον κόσμο έναντι των άλλων, τότε είναι ένα μια χαρά κείμενο. Αλλά εάν πράγματι προσπάθησες να κοιτάξεις τον κόσμο γύρω σου με όσο το δυνατόν πιο ανεξάρτητη ματιά, τότε συγνωμη αλλά κατά την άποψη ενός άγνωστου ηλεκτρονικού λογαριασμού έχεις αποτύχει πλήρως…
Και χωρίς να προτείνω την εσωστρέφια, τις μεγαλύτερες μάχες πρέπει να τις ξεκινάμε από εμάς.